Công nghệ

Cài Ubuntu, Elementary OS lên thẻ nhớ SD trên máy Mac

MMáy Macbook của bạn có dung lượng quá nhỏ trong khi bạn muốn cài song song hai hoặc ba hệ điều hành trên nó? Bài viết sẽ hướng dẫn bạn cài một hệ điều hành Linux trên phân vùng là một chiếc thẻ nhớ. Có thể áp dụng cho bất kỳ hệ điều hành Linux nào, trước mắt Math2IT đã thử nghiệm thành công các hệ điều hành có nhân Ubuntu (Elementary OS, Ubuntu, Linux Mint,…).

Sau khi hoàn thành, bạn sẽ có

  • Một hệ điều hành Linux hoàn chỉnh được cài đặt trên chiếc thẻ nhớ,
  • rEFInd trên SD

    rEFInd là gì?
  • GRUB sẽ bị xóa khỏi ổ cứng có sẵn của Mac
  • Mỗi khi bạn cần boot vào trong Linux, chỉ cần nhấn đè phím Options (phím alt, phím ) và chờ cho màn hình lựa chọn boot options xuất hiện.

Ưu và nhược 

  • Ưu điểm
    • Không ảnh hưởng đến ổ cứng gắn trong của Macbook, cài mọi thứ trên chiếc thẻ nhớ của bạn.
    • Có thể sử dụng internet, bluetooth và cài app một cách bình thường.
  • Nhược điểm
    • Không sử dụng được webcam
    • Hiệu ứng hình ảnh đôi lúc bị nhiễu, mất màu.
    • Touchpad không hoạt động mượt như trên MacOSX.
    • Thẻ nhớ thẻ bị lồi ra khi sử dụng, tốc độ tất nhiên không thể bằng ổ cứng gắn trong.

Bước chuẩn bị

  1. Một thẻ nhớ MicroSD dung lượng lớn (ít nhất nên là 32 Gb), class 10 để cải thiện tốc độ.
  2. File ISO cài đặt các hệ điều hành mà bạn muốn, ở đây chúng ta sẽ biến một USB thành ổ đĩa cài đặt hệ điều hành : Elementary OS, Ubuntu, Linux Mint, Debian.
  3. rEFInd, bạn chọn CD-R Image.
  4. Wireless Driversbrcmfmac43602-pcie.bin
  5. Một USB dung lượng 8Gb để làm bộ cài Linux.

Biến USB thành ổ đĩa cài Linux

Bạn có thể tham khảo bài viết chi tiết ở đây. Ở bài này, tôi chỉ muốn giới thiệu nhanh gọn giúp bạn các phần mềm phù hợp.

  • Nếu bạn dùng Windows để tạo, bạn có thể dùng phần mềm Universal USB Installer.
  • Nếu bạn dùng Mac OSX hay Linux, bạn có thể dùng phần mềm UnetBootin (cái này cũng có thể dùng trên Windows)

Sau đó bạn chỉ cần làm các hướng dẫn của phần mềm tương ứng là được, không quá khó khăn.

Phân vùng cho thẻ SD

Trong bài này tôi dùng thẻ nhớ 32 Gb, tôi sẽ chia thẻ nhớ này ra thành 3 phân vùng (partition) con bằng cách dùng công cụ Disk Utility (dùng Spotlight để tìm công cụ này hoặc có thể tìm thấy nó trong Applications\Utilities\Disk Utility.app) của Mac OSX như sau (nếu dùng loại 64Gb, bạn có thể chia theo tỷ lệ 20 – 29 – 5)

  1. Phân vùng 10Gb đặt tên là Root theo chuẩn FAT, cái này sẽ chuyển thành ext4 trong quá trình cài đặt Linux.
  2. Phân vùng 18Gb đặt tên là Home theo chuẩn FAT, cũng sẽ chuyển thành ext4 trong quá trình cài Linux.
  3. Phân vùng 4Gb đặt tên là Share theo chuẩn FAT.

Có thể bạn sẽ gặp khó khăn trong quá trình phân chia trên, ví dụ như khi chọn thẻ nhớ rồi nhưng nó không hiển thị nút Partition cho bạn chọn. Khi ấy hãy chọn APPLE SD Card Reader (tên theo hình dưới)

Disk Utility

Sau khi nhấn vào nút Partition, bạn sẽ thấy một khung tròn tượng trưng cho ổ đĩa (xin lỗi các bạn, hình minh họa hiện tại mình không còn giữ). Bạn nhấn vào cái khung tròn, khi ấy nó sẽ xuất hiện cái nút trắng nhỏ nhỏ ở trên cùng để cho bạn kéo tới kéo lui, bạn kéo và chọn dung lượng phù hợp cho từng phân vùng (làm từng cái một), lưu ý ở mục Format bạn chọn MS-DOS (FAT)

Cài đặt rEFInd trên thẻ nhớ SD

1 Mở Terminal lên và gõ vào dòng lệnh sau

2 Kết quả sẽ hiển thị giống giống như

Screen Shot 2016-05-07 at 16.57.26

3 Ở hình trên, bạn có thể thấy phân vùng EFI trên máy tôi là /dev/disk2s1.

4 Gõ vào các dòng lệnh sau trong Terminal để mount ổ EFI trên thẻ SD

5 Mount rEFInd disk image mà bạn đã download về ở bước chuẩn bị (file download về là dạng nén, bạn cần giải nén ra để được file .ISO). Khi ấy bạn nhấn chuột phải vào file ISO và chọn DiskImageMounter.app (thật ra bạn chỉ cần nhấn đúp chuột lên file này là được).

Sẽ xảy ra trường hợp bạn đã chọn rồi, đã mount rồi nhưng ở thanh bên trái không thấy hiển thị ổ địa rEFInd này. Thật ra nó có rồi, bạn cần chọn chế độ xem file ẩn trong Finder (View > Show Hidden Files), rồi sau đó vào thư mục ngoài cùng của máy bạn (thư mục chứa thư mục mang tên user của bạn) và chọn Volumes như hình dưới đây

volume

Một cách khác nếu như bạn vẫn không mount được ổ đĩa rEFInd, bạn có thể dùng một trình giải nén file ISO ấy ra, ở đây tôi dùng phần mềm Archive Utility. Sau khi giải nén sẽ có toàn bộ thư mục cần thiết cho bước tiếp theo.

6 Trong ổ đĩa vừa mount (hoặc thư mục vừa giải nén) có chứa hai thư mục con tên là refind và EFI, bạn chép hai thư mục này vào ổ EFI trên thẻ SD mà bạn đã mount ở bước 4. Sau đó unmount rEFInd image.

7 Trong ổ EFI trên thẻ SD mà bạn vừa chép 2 thư mục kia vào, bạn tiến hành tìm và xóa hết các thư mục và file chạy (.efi) 32bit (cứ xóa mấy cái tên có chứa số 32 là được).

8 (Tùy chọn) Bạn có thể chỉnh lại file rEFInd.conf để xóa đi hai tùy chọn Recovery HD và Legacy mode boot. Chỉ cần mở file rEFInd.conf lên (file này nằm trong EFI\boot\rEFInd.conf) bằng một trình chỉnh sửa text nào đó và xóa đi ký tự “#” phía trước hai dòng sau (bạn cần kéo xuống dưới tìm vì file này khá nhiều hàng)

9 Sau khi bạn chỉnh sửa xong, bạn có thể save và đóng trình chỉnh sửa file này lại.

9 (Tùy chọn) Với ổ EFI đã được mount, bạn có thể thay đổi icon cho ổ đĩa này, mục đích là để khi bạn boot vào đến lúc lựa chọn hệ điều hành Linux hoặc OSX thì có biểu tượng bạn chọn. 

Cách thay đổi icon cho thư mục trong Mac OSX
10 Eject EFI foleder.

11 Copy wireless driver vào phân vùng Share đã tạo trên thẻ SD. Chỉ cần copy file brcmfmac43602-pcie.bin mà bạn đã download về ở đầu bài vào đó là được.

Install hệ điều hành Linux trên thẻ SD

Nếu bạn đã hoàn thành giai đoạn trước thì xem như bạn đã hoàn thành gần xong giai đoạn, ở mục này, việc cài đặt gần như giống như khi bạn cài đặt lên một phân vùng bên trong máy.

1 Hãy chắc chắn là USB cài đặt hệ điều hành (có thể boot được) đã được nhận bởi máy tính.

2 Khởi động lại máy tính, lúc màn hình chưa mở lên, bạn nhấn đè phím Options (phím alt hay ⌥) cho đến khi nào xuất hiện menu boot giống giống như dưới đây. Nếu bạn thấy nhiều hơn 1 mục EFI thì bạn nên chọn cái ở ngoài cùng bên trái.

install-start-up

3 Sau khi boot được vào trình quản lý cài đặt Linux, bạn họn Try Ubuntu hoặc Try Elementary OS hoặc mấy cái khác tương tự (mục đích là ta không cài đặt liền mà vào giao diện thử nghiệm hệ điều hành trước)

3 Trong giao diện thử nghiệm, ta chọn Install Ubuntu/Elementary OS hay đại loại thế để tiến hành cài đặt hệ điều hành.

3 Hãy đảm bảo Download updates while installing và Install third-party sofwares KHÔNG ĐƯỢC CHECK vì nếu check thì sẽ xuất hiện một số lỗi chưa thể giải quyết được. Sau đó nhấn Continue.

do-not-install-updates-or-software

4 Khi đến mục Paritioning > Chọn Something else…

5 Ở cuối của cửa sổ xuất hiện, bạn chọn /dev/sdb2 như là nơi mà bạn sẽ cài bootloader (với mount point là / và use as ext4). Phân vùng này cũng chính là phân vùng bạn đã đặt tên là Root ở bước chuẩn bị. Nhớ chọn Format phân vùng. Phân vùng này sẽ cài hệ điều hành của bạn. 

6 Bạn tiếp tục chọn phân vùng /dev/sdb3 (phân vùng với tên Home ở bước chuẩn bị) và chọn use as ext4 và mount point là /home. Nhớ chọn Format. Phân vùng này sẽ chứa các file dữ liệu của bạn.

7 Chọn Continue và sẽ xuất hiện nhiều thông báo cảnh báo này nọ nhưng bạn không cần quan tâm, cứ nhấn OK. Cuối cùng nhấn Install.

8 Sau khi cài đặt xong, khởi động lại và cứ để máy tự khởi động vào Mac OSX.

Xóa GRUB khỏi phân vùng ổ cứng trong của máy

1 Sau khi boot lại vào Mac, bạn mở Terminal lên. 

2 Mount EFI của phân vùng của máy bằng dòng lệnh sau

Khi ấy EFI của máy bạn sẽ mang tên disk0s1 nhưng hãy kiểm tra lại cho chắc từ danh sách kết quả hiện ra sau lệnh trên.

3 Gõ dòng lệnh sau để mount EFI trên ổ cứng của bạn.

4 Sau khi EFI được mount, mở nó bằng Finder, lúc này nó sẽ hiện ở khung bên trái cho bạn chọn.

5 Trong EFI sẽ có 2 thư mục Apple và Ubuntu. Hãy CHỈ XÓA thư mục Ubuntu và eject ổ EFI đi.

6 Khởi động lại máy tính, cũng nhấn đè phím Options (alt, ⌥) để hiển thị boot options cho bạn chọn. Khi ấy hãy chọn EFIBoot

7 Trong menu rEFInd, bạn chọn Ubuntu/Elementary OS hay bất cứ hệ điều hành nào mà bạn muốn cài trong bài này rồi nhấn Enter.

Về cơ bản bạn đã hoàn thành vì tôi làm xong tới bước này mọi thứ đều đã OK nhưng một số trường hợp wifi của máy sẽ không có tác dụng, khi ấy bạn cần làm theo mục tiếp theo đây.

Sửa wifi không hoạt động

1 Mở Terminal và gõ vào các dòng lệnh sau

2 Khởi động lại máy (lưu ý vẫn nhấn phím Options nếu bạn muốn boot bào Linux) và mọi thứ đã được fix.

Nguồn bài viết jonatilano. Nguồn hình đầu bài Steam.

Đinh Anh Thi

Đinh Anh Thi

Sáng lập Math2IT. Hiện Thi đang là nghiên cứu sinh tại Pháp về chuyên ngành Toán Ứng Dụng. Anh mong muốn tổng hợp và chia sẻ kiến thức Toán thực tế, Khoa học ứng dụng và Tin học thường thức đến tất cả mọi người dưới dạng dễ tiếp cận và tự nhiên nhất.

Muốn nói gì không bạn ơi?

Cho cái nhận xét đầu tiên nào!

Thông báo của
avatar
wpDiscuz