Hướng dẫn vẽ hình trong LaTeX với GeoGebra

Vẽ hình trong LaTeX mà chỉ dùng lệnh không thôi thì rất ư là phức tạp. Với sự trợ giúp của một số phần mềm, chúng ta có thể xuất hình vẽ ra dạng code và dán vào TeXMaker để xuất ra hình ảnh cực đẹp. Math2IT đề xuất GeoGebra vì sự tiện lợi và dễ dùng của nó.

Xem thêm Vẽ hình rồi xuất ra file LaTeX với xfig.

Tôi sẽ hướng dẫn chính bằng video, bài viết chủ yếu gởi nhắc ngắn gọn những gì tôi nói trong video.

Cài đặt GeoGebra trong Windows và Linux

Bạn có thể download GeoGebra cho các nền tảng Windows, Linux (.deb), MacOS, Chrome web tại địa chỉ bên dưới.
 Download GeoGebra (mọi nền tảng)

Đối với Linux, bạn cũng có thể cài trực tiếp từ Software Center, tuy nhiên có thể phiên bản không phải là mới nhất.

Các thao tác vẽ hình cơ bản trong GeoGebra

Tôi sẽ cập nhật những chức năng chính (bằng Video và tiếng Việt) trong một ngày đẹp trời. Các bạn có thể theo dõi video hướng dẫn (bằng tiếng Anh) ở link bên dưới, rất chi tiết.
 GeoGebra tutorial videos

Hoặc bạn cũng có thể theo dõi trang hỗ trợ sử dụng chính thức từ trang chủ (English) tại đây.

Các phím tắt cần thiết

Để có thể vẽ hình được nhanh, bạn nhất thiết phải dùng đến các phím tắt với các chức năng hay dùng. Dưới đây là một số phím tắt chính.
 Phím tắt GeoGebraGebra

Cách tích hợp vào LaTeX

Và đây là nội dung chính của bài viết. Mời bạn xem video bên dưới để cho dễ hình dung và làm theo.

Kết quả minh họa

Gói lệnh cần thiết

Bạn chèn các gói lệnh sau TRƯỚC \begin{document} 

Đoạn code chèn hình dùng trong video:

Để hiện hoặc ẩn lưới tọa độ hay hệ trục tọa độ, bạn chọn View > (tick/bỏ tick) GridAxes hoặc bạn có thể nhấn chuột phải vào một khoảng trống bất kỳ trong trình vẽ hình rồi tick chọn vào tùy chọn Grid và Axes.

Chỉnh sửa trong TeXMaker: Options > Configure Texmaker > Quick build > Tick chọn LaTex + dvips + ps2pdf + View PDF > OK > Khi biên dịch nhấn F1

Bạn có thể tạo một file .tex riêng rồi lưu code chèn hình trong file đó. Điểm cần lưu ý là bạn chỉ copy những code nằm trong \begin{document}  … \end{document}  mà thôi (không bao gồm hai thằng này). Sau đó, bạn có thể dùng các dòng lệnh sau đây để chèn file .text vào trong văn bản như chèn một hình bình thường (đọc thêm bài viết này để biết thêm chi tiết).

Nếu bạn để hình trong một thư mục riêng để dễ quản lý thì ngay dùng include, bạn sửa thành

Ngoài ra, bạn cũng có thể biên dịch trước thành một file .pdf chỉ chứa hình ảnh. Sau đó bạn đính kèm file .pdf này vào trong bài viết chính của tôi y như chèn một hình bình thường bằng cách dùng đoạn code sau đây. Điểm lưu ý là khi biên dịch thành file pdf, bạn cần tạo một file .tex riêng rồi dán toàn bộ đoạn code tạo bởi GeoGebra vào và biên dịch. Sau khi biên dịch, bạn sẽ thấy hiện tượng có quá nhiều khoảng trống không cần thiết. Khi ấy bạn hãy đọc bài viết này để biết cách loại bỏ.

Để tạo code LaTeX cho hình

  1. Bao vùng chứa hình
  2. Chọn File >Export > Graphics view as PSTricks…
  3. Chọn Document font size
  4. Nhấn Generate code
  5. Nhấn Copy to Cliboard
  6. Vào TeXMaker dán đoạn code đó vào một file tạm (ví dụ tên temp.tex)
  7. Copy hết đoạn code ở giữa \begin{document}  và \end{document}  trong file tạm temp.tex.
  8. Dán vào trong file chính của bạn.

Chỉnh sửa trong đoạn code

  • Chỉnh sửa kích thước các chữ trong hình so với chữ toàn văn bản. Chỉnh sửa ngay chỗ
  • Chỉnh sửa tọa độ vị trí của các điểm/đoạn: mấy cái số trong ngoặc dạng (x,y) đều là tọa độ.
  • Chỉnh sửa tên điểm, tên đường,… bằng cách sửa trong các ký hiệu $ $ 
Đinh Anh Thi

Đinh Anh Thi

Sáng lập Math2IT. Hiện Thi đang là nghiên cứu sinh tại Pháp về chuyên ngành Toán Ứng Dụng. Anh mong muốn tổng hợp và chia sẻ kiến thức Toán thực tế, Khoa học ứng dụng và Tin học thường thức đến tất cả mọi người dưới dạng dễ tiếp cận và tự nhiên nhất.